Dut üretimiyle adını duyuran Adıyaman'ın Tut ilçesinde, dut hasadı ve pekmezi yapımına başlandı. İlçede üretilen dut pekmezinin alıcıları arasında yarış atı yetiştiricilerinin de bulunması dikkati çekiyor.
Dalından özenle toplanan dutlardan hazırlanan, kilogramı kalitesine bağlı olarak 3 ila 5 lira arasında değişen fiyatlarından tüketiciye sunulan dut pekmezi, aile bireylerinin birlikte yaptıkları zahmetli çalışma sonucunda hazırlanıyor.
Geçimini dut pekmezi hazırlayarak sağlayan Mehmet Büyüktaş, dut hasadı ve dut pekmezi hazırlama işinin emek ve tecrübe gerektiren zor bir iş olduğunu vurguladı.
Emeklerinin karşılığını tam olarak alamamalarına karşın yapacakları başka bir işin olmaması nedeniyle dut pekmezi yapmayı sürdürdüklerini ifade eden Mehmet Büyüktaş, şöyle konuştu:
''Özenle ürettiğimiz dut pekmezi hiçbir katkı maddesi içermiyor yani yüzde 100 oranında doğal. Bir çok sağlık sorunundan tedavisi ve korunmasında etkili olduğu bilim adamları tarafından ifade edilmesine karşılık pekmez toplumumuzda yeterince tüketilmiyor. Talebin düşük olması nedeniyle yeni dut bahçeleri kurulmuyor, bizler de hak ettiğimiz ekonomik kazancı elde edemiyoruz.''
-YARIŞ ATLARINA YEDİRİLİYOR-
İlçede yetiştirilen kuru dut ve kuru duttan hazırlanan pekmez, insanlar için sağlıklı bir ürün olması yanında ekonomik değeri binlerce lira olan yarış atlarına yediriliyor.
İlçeden satın aldığı kuru dut ile pekmezi yarış atı sahiplerine pazarlayarak geçimini sağlayan Ramazan Ertürk, ''Üreticiden pazarlık yaparak satın aldığım kuru dut ve dut pekmezini at yarışlarının yapıldığı illere götürüyor ve yarış atı sahiplerine satıyorum'' dedi.
Ramazan Ertürk, yeni mahsul kuru dutun kilosunun 1-3, dut pekmezinin ise kilosunun 3-5 liradan alıcı bulduğunu ifade etti.
-DUT PEKMEZİNİN ÖYKÜSÜ-
Her yaş grubundan insanın beslenmesinde mutlaka yer vermesi önerilen dut pekmezi, hem taze duttan hem de kuru duttan hazırlanabiliyor.
Dallardan silkelenen ya da döküldüğü çayır zemin üzerinden özenle toplanan yaş dutlar, çuvallar içerisinde ezilerek suyu çıkarılıyor. Dut suyu daha sonra elekten geçiriliyor ve bahçelerde kurulan büyük bakır kazanlara konuluyor, üzerine bir miktar su ilave ediliyor.
Konuldukları kazanlarda 2-3 kaynatılarak ve gerekli kıvama gelmesi sağlanan dut suyu daha koyu bir kıvama geliyor ve şerbete dönüşüyor.
Bir sonraki aşamada dut şerbeti kazandan alınıyor ve bir kez daha süzüldükten sonra güneşte kurumaya bırakılıyor. Bakır ya da alüminyum leğenlere konularak güneşin altında 3-4 gün bekletilen dut şerbeti, bu sürenin sonunda pekmeze dönüşüyor.
Pekmez daha sonra bulunduğu kaptan cam ya da plastik saklama kaplarına alınıyor. Saklama kaplarına alınırken bir kez daha süzgeçten geçirilen pekmez, daha sonra satışa sunuluyor.